Taal en de ontdekking van snel bewegende consumptiegoederen

Hij had altijd al een passie voor taal. Toen hij op de basisschool zat spraken ze op een dag over het gebruik van grammatica: als Bert een hond heeft, noem je de hond Bert’s hond. En als dat juist is, waarom is Heineken bier dan geen Heineken’s bier? Ze vroegen het aan hun meester, maar hij wist geen antwoord op de vraag te bedenken. Toen gaf hij een goed advies: ‘Waarom ga je het niet vragen aan de mensen van Heineken?’ En dat heeft hij gedaan. Hij schreef een brief aan de Heineken Brouwerij en wachtte op het antwoord. Het heeft even geduurd, maar op een dag kreeg hij een kleine maar indrukwekkende envelop met het Heineken logo er op en zijn naam en adres getypt op de voorkant.

Hij opende de envelop, vouwde de brief open en daar was het antwoord: ‘… je hebt volkomen gelijk als je zegt, dat als we de grammatica juist zouden gebruiken ons bier Heineken’s bier zou heten. Toch is er een reden voor onze zonde tegen de grammatica: de naam Heineken wordt niet gebruikt als een persoonlijke naam, maar als een Merknaam. En dat is de reden waarom we ons bier Heineken bier noemen en geen Heineken’s bier.’ De brief was ondertekend met vriendelijke groeten door Mijnheer Janssen van de afdeling public relations. Hij was blij. Heineken had hun kleine zondige geheim onthuld en stuurde hem als bonus indirect wat inspiratie.

Vanaf die dag vroeg hij zich namelijk af – over zijn toekomst: ‘zou public relations iets voor mij zijn?’ Natuurlijk werd het iets anders, maar slechts een ietsepietsie anders, want appels hebben de neiging om niet al te ver van de boom te vallen. Een mooi verhaal, over zijn avonturen in het land van magie en complexiteit, van toen naar nu. Op deze plek lees je hoe het verder gaat.

Rond zijn tiende jaar verhuisde hij met zijn familie naar een nieuwbouwwijk. De wijk was nog in aanbouw, dus tussen de flats lagen grote zandvlaktes. Midden op zo’n eenzame vlakte, direct aan de enige doorgangsweg, stond de snackbar van Ome Piet. Een gezellige man die nooit verlegen zat om een praatje.

Als toekomstig hoofdredacteur van de schoolkrant was vragen stellen ‘echt zijn ding.’ Ome Piet had daar wel schik in. En legde hem geduldig uit dat hij tot het soort ondernemers behoorde die zo’n patatzaak ergens in nergens neerzet en er een bloeiend bedrijf van maakt. Om het vervolgens te verkopen. En daarna op een andere onzalige plek hetzelfde kunstje te doen.

Zo had Ome Piet een Godsvermogen verdiend. Zijn lichtblauwe Cadillac met staartvinnen, zo groot als een slagschip, was het symbool van zijn succes. Het belangrijkste was dat hij zaken opstarten en weer verkopen ook echt leuk vond. Een zaadje planten, dat tot bloei laten komen en dan het stokje doorgeven aan de hoogste bieder. Het hoorde bij zijn leven en hij kon het niet laten. Nooit niet.

Niet lang na zijn ervaringen met Ome Piet en Heineken werd hij hoofdredacteur van de schoolkrant op de middelbare school. Hij schreef artikelen, maakte de illustraties en wist de stencilmachine van de school te bedienen. Zijn vaardigheden waren blijkbaar opvallend. Docenten stonden in de rij om door hem folders te laten maken voor hun bijlessen, maar dat is een ander verhaal.

In die tijd zag je op het nog jonge medium Televisie reclames voor het merk Calvé. Dat uitblonk in het maken van sauzen. Het produceren van borrelnootjes was nog niet aan de orde, maar met hun ‘pindakaas’ staan ze tot op de dag van vandaag op nummer één. De reclame rondom de sauzen werd naar grote hoogten gebracht na de introductie van De Smaakmakers van Calvé. Twee of drie mannetjes met koksmutsen die zogenaamd de hele dag bezig waren in een laboratorium met nieuwe sauzen bedenken. Daar wilde hij meer van weten.

Opnieuw schreef hij een brief. Uit hoofde van zijn functie als redactiechef van de schoolkrant. Bij Calvé hadden ze daar wel aardigheid in. Zodoende werd de voltallige redactie uitgenodigd voor een dagje Calvé. Eerst een lunch bij de afdeling Public Relations – die de geschiedenis van ‘Het Merk’ uit de doeken deed. Daarna een uitgebreide rondleiding door het bedrijf. Vanaf een hoge stalen loopbrug bewonderden zij de ketels met Pindakaas. De meisjes van Calvé aan de lopende band met potjes en flesjes, zwaaiden nieuwsgierig en met schalkse blikken naar het gezelschap. En toen werd het tijd voor het hoogtepunt van de dag.

Als bijgebouw van de fabriek stond aan de zijkant een langwerpig pand met een puntdak en hoge grote ramen. Ze werden door de PR- mijnheer en mevrouw begeleid naar een ruimte aan het eind van de gang. In die ruimte werkten De Smaakmakers. Helaas was er die dag maar eentje aanwezig. Maar dat mocht de pret niet drukken. De man met de koksmuts stelde zichzelf voor en liet hen zien hoe hij door het mengen van ingrediënten steeds weer nieuwe sauzen bedacht. Natuurlijk mochten ze proeven. Voor de gelegenheid had De Smaakmaker er zelfs wat sterke drank bijgevoegd, en toen kwam de ontgoocheling.

De PR-mensen waren even weggegaan om dozen met sauzen en pindakaas op te halen in het magazijn, als afscheidscadeau voor de redactieleden. Opeens viel De Smaakmaker uit zijn rol: ‘in het dagelijks leven was hij een chef-kok bij een restaurant, dus dit dingetje deed hij als bijverdienste. Niet verder vertellen hoor, maar De Smaakmakers bestaan niet.’

Mwah. Foutje bedankt. Weer een illusie minder. Die dag gingen we bepakt en bezakt naar huis, maar de lol was er wel vanaf. Op de voorpagina van de schoolkrant stond een week later in koeienletters: ‘HET BEDROG VAN DE SMAAKMAKERS’. Leuker konden we het niet maken. Helaas, pindakaas.



Language and the discovery of fast-moving consumer goods

He had always had a passion for language. One day when he was in elementary school they talked about using grammar: if Bert has a dog, you call the dog Bert’s dog. And if that’s correct, why is Heineken beer not Heineken’s beer? They asked their teacher, but he could not think of an answer to the question. Then he gave some good advice: “Why don’t you ask the Heineken people?” And he did. He wrote a letter to the Heineken Brewery and waited for the answer. It took a while, but one day he received a small but impressive envelope with the Heineken logo on it, and his name and address typed on the front.

He opened the envelope, unfolded the letter, and there was the answer: “… you are absolutely right to say that if we used grammar correctly, our beer would be called Heineken’s beer. Yet there is a reason for our sin against grammar: the name Heineken is not used as a personal name but as a Brand Name. And that’s why we call our beer Heineken beer and not Heineken’s beer. “The letter was signed with kind regards by Mr. Janssen from the public relations department. He was happy. Heineken had revealed their little sinful secret and indirectly sent him some inspiration as a bonus.

From that day on, he wondered – about his future: “Would public relations be something for me?” Of course, it became something different, but only a little different, because apples tend not to fall too far from the tree. A nice story, about his adventures in the land of magic and complexity, from then to now. Here you can read how it goes.

Around the age of ten, he moved with his family to a new housing estate. The district was still under construction, so large sandy plains lay between the flats. In the middle of such a lonely plain, right on the only thoroughfare, was Uncle Piet’s snack bar. A sociable man who was never short of a chat.

As the future editor-in-chief of the school newspaper, asking questions was “really his thing.” Uncle Piet liked that. And patiently explained to him that he was one of the kinds of entrepreneurs who set up such a fries business in nowhere and turned it into a thriving business. To then sell it. And then do the same trick in another unfortunate place.

That’s how Uncle Piet had earned a fortune. His light blue, tail finned Cadillac, the size of a battleship, was the symbol of his success. Most importantly, he really liked starting up and selling again. Plant a seed, let it bloom, and then pass the stick to the highest bidder. It was part of his life and he could not resist. Never ever.

Not long after his experiences with Uncle Piet and Heineken, he became editor-in-chief of the high school newspaper. He wrote articles, made the illustrations, and managed to operate the school’s mimeograph machine. His skills were apparently striking. Teachers lined up to have him make flyers for their tutorials, but that’s another story.

At that time you saw commercials for the Calvé brand on the still-young medium of Television. That excelled at making sauces. The production of cocktail nuts was not yet on the agenda, but with their “peanut butter” they are number one to this day. Advertising around the sauces was taken to great heights after the introduction of The Taste Makers of Calvé. Two or three males in chef’s hats supposedly working all day in a lab coming up with new sauces. He wanted to know more about that.

He wrote another letter. By virtue of his position as editorial director of the school newspaper. At Calvé they liked that. Thus the entire editorial team was invited for a day at Calvé. First lunch at the Public Relations department – which revealed the history of “The Brand”. Then an extensive tour of the company. From a high steel walkway, they admired the stills with peanut butter. The girls from Calvé on the conveyor belt with jars and bottles waved curiously and with mischievous looks at the company. And then it was time for the highlight of the day.

As an outbuilding of the factory, an elongated building with a gabled roof and high large windows stood to the side. They were escorted by the PR Mr and madam to a room at the end of the hall. The Taste Makers worked in that space. Unfortunately only one was present that day. But that did not spoil the fun. The man in the chef’s hat introduced himself and showed them how he kept creating new sauces by mixing ingredients. Of course, they could taste. For the occasion, The Taste Maker had even added some spirits, but then the disappointment came.

The PR people had briefly left to pick up boxes of sauces and peanut butter from the warehouse as a parting gift for the editors. Suddenly The Taste Maker fell out of his role: “in daily life, he was a chef at a restaurant, so he did this little thing as an extra income. Don’t tell anyone else, but The Taste Makers don’t exist. “

Mwah. Thanks – a mistake. Another illusion was less. That day we went home packed, but the fun was over. A week later, the front page of the school newspaper read in capital letters: “THE DELUSION OF THE TASTEMAKERS”. We couldn’t make it more fun. Too bad.


4 thoughts on “Taal en de ontdekking van snel bewegende consumptiegoederen

  1. Schitterend verhaal Huub. Hoe echte brieven deuren openen. Dat werkt nog steeds, misschien wel beter in een tijdperk dat de bulk digitaal gaat.
    Ik hoop dat de redactie van de schoolkrant genoten heeft van de sauzen en de pindakaas. En vooral: dat ook de wraak goed gesmaakt heeft 😉

  2. Zeker Stan, echte brieven openen deuren, ook als metafoor voor de benaderbaarheid van mensen in het algemeen en van bekende mensen in het bijzonder. Er is een tendens die ons soms doet denken dat een ander geen interesse zou hebben in ons, maar dat blijkt in de praktijk reuze mee te vallen. Iedereen die ik ooit benaderd heb vanuit een oprechte behoefte om die iemand te ontmoeten heeft altijd ‘ja’ gezegd. Dat betekende altijd weer een volgende stap qua persoonlijke ontwikkeling. Net als met Ome Piet, mensen hebben daar aardigheid in.

    Wat de sausen betreft… dat werd binnen de redactie een ruilhandeltje. Als jij de zigeunersaus lekkerder vindt geef mij dan de mosterdsaus. En ja de wraak smaakte net zo goed als de pindakaas! 😉

  3. Joop Ridder vindt dit leuk.

  4. Leon van Bokhorst feliciteert je hiermee.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this:
search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close